Suikerprobleem onder jongeren
Op 2 maart jongstleden bracht het NOS journaal verontrustende resultaten naar buiten over de suikerinname van jongeren in Nederland. Het onderzoek, uitgevoerd door Rian Pepping van de VU Amsterdam en GGD Amsterdam, onthulde alarmerende cijfers. Dit onderstreept het belang van bewustwording en informatiedeling om kinderen te beschermen tegen de schadelijke effecten van suikerrijke producten. TandartsenGooi.nl heeft herhaaldelijk aandacht besteed aan dit onderwerp en ondersteunt initiatieven die bijdragen aan een gezondere levensstijl voor kinderen.
Suiker speelt een centrale rol in het dieet van kinderen en jongeren. Vooral suikerhoudende dranken bevatten veel "lege calorieën", wat betekent dat ze veel suiker leveren maar weinig voedingsstoffen. De overmatige consumptie van suiker brengt diverse gezondheidsrisico's met zich mee, waaronder een verhoogd risico op overgewicht, type 2 diabetes en andere welvaartsziekten. Bovendien heeft suiker directe gevolgen voor de mondgezondheid, zoals het veroorzaken van tandbederf (cariës). Medische professionals melden ook een toename van welvaartsziekten, zoals diabetes type 2, bij steeds jongere individuen.
Samenvatting van recent onderzoek
Uit een studie van de GGD Amsterdam en de Vrije Universiteit Amsterdam bleek dat Nederlandse jongeren tussen 12 en 16 jaar gemiddeld 9,5 glazen suikerhoudende frisdrank per week consumeren. Opvallend is dat de helft van deze groep zelfs 16,5 glazen per week drinkt, wat neerkomt op ongeveer 90 suikerklontjes.
Rian Pepping, gezondheidswetenschapper aan de VU Amsterdam, uitte haar bezorgdheid over deze bevindingen. Ze benadrukte dat hoe meer suiker jongeren consumeren, hoe groter het risico op overgewicht en diabetes type 2. Momenteel heeft één op de zeven kinderen te maken met overgewicht.
De suikerinname via frisdrank alleen al overschrijdt de richtlijnen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Volgens de strengste WHO-richtlijn zou een 12-jarig meisje met een matig actieve leefstijl maximaal 44 suikerklontjes per week mogen consumeren, terwijl een zeer actieve 16-jarige jongen maximaal 79 suikerklontjes per week zou mogen binnenkrijgen.
In het onderzoek vallen onder 'frisdrank' niet alleen reguliere frisdranken, maar ook vruchtensappen, limonades, ijsthee, sportdranken en energiedrankjes, oftewel alle suikerhoudende dranken met beperkte voedingswaarde.
De onderzoekers pleiten voor een 'slimme suikertaks', waarbij de belasting afhankelijk is van de hoeveelheid suiker in een drankje. Dit zou zowel producenten aansporen om minder suiker toe te voegen als consumenten aanmoedigen om gezondere keuzes te maken.
Bron: NOS tv uitzending en NOS website; Pepping, R. (VU Amsterdam) & GGD Amsterdam. Onderzoek naar suikerhoudende frisdrankconsumptie onder Nederlandse jongeren (12–16 jaar).
Impact op mondgezondheid
Het is algemeen bekend dat suiker niet goed is voor de gezondheid, maar wist je dat zoete drankjes extreem zuur zijn? Frisdrank en sappen hebben doorgaans een pH-waarde tussen 2,5 en 3,5, vergelijkbaar met de zuurgraad van azijn of accuzuur. Dit zure milieu, vaak veroorzaakt door fosforzuur of citroenzuur, leidt tot ernstige tanderosie, ongeacht of de drank suikervrij is.
Frisdranken en andere zoete drankjes vormen dus bij elke slok een zuuraanval op je tanden. Naast de algemene gezondheidsrisico's hebben hoge suikerconsumptie directe gevolgen voor het gebit:
- Suiker wordt in de mond door bacteriën omgezet in zuur.
- Dit zuur tast het tandglazuur aan.
- Bij frequente blootstelling ontstaat tandbederf (gaatjes).
- Zure frisdranken veroorzaken ook extra slijtage (erosie) van het glazuur.
Regelmatige consumptie van suikerhoudende dranken vergroot niet alleen het risico op overgewicht en welvaartsziekten, maar ook op blijvende schade aan het gebit van kinderen en jongeren.
Effectiviteit van suikertaks
Diverse landen hebben al met succes een suikertaks ingevoerd, waaronder Mexico in 2014, Engeland in 2018 en de universiteitsstad Berkeley. De resultaten, zoals beschreven in deze blog, tonen aan dat de voedselindustrie wordt gestimuleerd om gezondere producten te produceren, terwijl consumenten vaker kiezen voor gezondere en betaalbare alternatieven. Nederland zou hier een voorbeeld aan kunnen nemen.
Gezonde alternatieven
Water is de ideale dorstlesser, maar ook suikervrije thee is een gezonde keuze en verkrijgbaar in diverse smaken. Persoonlijke smaakvoorkeur speelt hierbij natuurlijk een rol. Je kunt water op smaak brengen door bijvoorbeeld fruit, komkommer of munt toe te voegen voor een subtiele twist. Raadpleeg de volgende blogs voor meer informatie: Wat geef ik mijn kind te drinken? en Wat geef je je kind te drinken, 5 tips van Tamara Harberts, kindervoedingscoach.
Voor meer inzicht in hoe zuur het gebit beïnvloedt en de mogelijke gevolgen daarvan, bekijk de blog Hoe suiker en zuur je tandglazuur aantast van Louise Witteman, diëtist.
Met dank aan Rian Pepping voor de waardevolle informatie.
